Bài 5: Dân cư nước ta

A. Hoạt động cơ bản

1. Làm việc với bảng số liệu và thực hiện

a. Dựa vào bảng 1, hãy cho biết:

• Số dân của nước ta năm 2012.
• Nước ta có số dân đứng hàng thứ mấy trong số các nước Đông Nam Á.

Bảng 1. Số dân của các nước Đông Nam Á năm 2012  

b. Dựa vào bảng 2, nêu nhận xét về mật độ dân số trung bình của nước ta so với mật độ dân số trung bình của thế giới và một số nước ở châu Á năm 2012.

Bảng 2. Mật độ dân số của toàn thế giới và một số nước châu Á năm 2012 

2. Quan sát biểu đồ và thực hiện

a. Quan sát biểu đồ hình 1.

b. Thảo luận và trả lời các câu hỏi sau:

• Tính số dân tăng trung bình năm ở mỗi giai đoạn 1979 - 1989, 1989 - 1999, 1999 - 2009 của nước ta (Không bắt buộc với mọi học sinh)
• Em có nhận xét gì về mức tăng dân số của nước ta?

3. Cùng thảo luận.

a. Vì sao trong những năm gần đây, tốc độ tăng dân số của nước ta đã giảm nhiều?

b. Chia sẻ những hiểu biết của mình về công tác kế hoạch hóa gia đình. 

4. Sưu tầm và trưng bày tranh ảnh về các dân tộc của Việt Nam.

5. Đọc thông tin, quan sát lược đồ và trả lời câu hỏi.

a. Đọc thông tin dưới đây:

b. Cùng thảo luận và trả lời các câu hỏi sau:

• Dân cư nước ta tập trung đông đúc ở những vùng nào? Thưa thớt ở những vùng nào?
• Nhà nước có chính sách gì để điều chỉnh sự phân bố dân cư giữa các vùng?
• Dân cư nước ta sống chủ yếu ở thành thị hay nông thôn?

c. Quan sát lược đồ hình 2, kể tên một số khu vực có mật độ dân số trên 1.000 người/km2.

B. Hoạt động thực hành.

1. Làm bài tập.

Đọc các câu sau và cho biết câu nào đúng, câu nào sai.

a1. Nước ta là nước đông dân và có mật độ dân số cao

a2. Những năm gần đây, tốc độ tăng dân số của nước ta ngày càng tăng

a3. Nước ta có nhiều dân tộc, trong đó dân tộc Kinh có số dân đông nhất

a4. Dân cư nước ta phân bố chưa hợp lí giữa các vùng

a5. Các dân tộc ít người của nước ta sống chủ yếu ở thành thị

a6. Ở nước ta khoảng 2/3 dân số sống ở nông thôn và khoảng 1/3 dân số sống ở thành thị

2. Đóng vai xử lí tình huống

Hãy tưởng tượng em là một nhà quản lí dân số trong tương lai, em sẽ làm những gi để giải quyết vấn đề dân số của nước ta? (Chỉ chọn một vấn đề, ví dụ: tăng nhanh dân số, phân bố dân cư không hợp lí giữa các vùng,...) 

C. Hoạt động ứng dụng

1. Tìm hiểu về địa phương (quận/huyện) em theo các câu hỏi gợi ý sau:

a. Ở địa phương em có những dân tộc nào cùng sinh sống?

b. Năm 2013, địa phương em có diện tích và số dân là bao nhiêu? Hãy tính mật độ dân số trung bình của địa phương em và cho biết mật độ dân số như thế là cao hay thâ'p.

c. Trong nhừng năm gần đây, tốc độ tăng dân số ở địa phương em tăng hay giảm. Vì sao?

d. Tìm một số ví dụ cụ thể về hậu quả của việc tăng dân số nhanh ở địa phương em.

2. Hiện nay, nước ta đang bước vào thời kì “Dân số vàng”, em hãy tìm hiểu về vấn đề này và chia sẻ thông tin cùng các bạn