Giải bài tập 22 Nội dung cơ bản của hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân

Câu 2. Em hãy đọc trường hợp sau và trả lời câu hỏi.

  Trong giờ học môn Giáo dục kinh tế và pháp luật, tìm hiểu về Hiến pháp năm 2013, bạn A cho rằng: quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân là một. Tuy nhiên, B không đồng ý vì cho rằng Hiến pháp năm 2013 đã quy định, ở nước ta, các quyền con người, quyền công dân được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật. Như vậy, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được hiểu là những quyền, nghĩa vụ của một cá nhân đối với quốc gia mình mang quốc tịch được Hiến pháp ghi nhận và không đồng nhất với quyền con người.

- Quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân là gì?

- Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được chia thành những nhóm quyền nào?

Câu 3. Em hãy theo dõi sơ đồ sau và trả lời câu hỏi.

- Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân theo Hiến pháp năm 2013 được quy định như thế nào?

- Em đã từng thực hiện quyền (hoặc nghĩa vụ) nào kể trên? Hãy chia sẻ cùng thầy/cô và các bạn.

Câu 4. Em hãy quan sát hình ảnh dưới đây và trả lời câu hỏi.

- Em hãy cho biết Việt Nam đã có những thành tựu nào trong việc thúc đẩy và bảo vệ quyền của người dân?

- Theo em, học sinh trung học phổ thông có thể đóng góp cho việc thúc đẩy và bảo vệ quyền của người dân bằng những hành vi thực tế nào phù hợp với lứa tuổi?

Câu 5. Em hãy đọc các trường hợp sau và trả lời câu hồi.

Trường hợp 1.

  Anh A và chị K có hợp đồng mua bán cung cấp rau củ quả. Trong quá trình kí kết, anh A muốn giảm giá trị trên hợp đồng để tránh một phần thuế nộp cho Nhà nước. Tuy nhiên, chị K không đồng ý vì cho rằng nộp thuế là nghĩa vụ khi thực hiện quyền kinh doanh được Hiến pháp quy định. Chị K bày tỏ với anh A điều này và anh A cũng đồng tình. Cả hai kí kết hợp đồng đúng giá trị và đóng thuế đây đủ cho Nhà nước.

- Em có nhận xét như thế nào về việc làm của anh A và chị K?

- Theo em, việc đóng thuế thể hiện nghĩa vụ gì của công dân đối với Nhà nước?

Trường hợp 2.

  A là học sinh giỏi nhưng vì hoàn cảnh khó khăn nên A có ý định nghỉ học để phụ giúp gia đình. Sau khi nắm được thông tin, Quỹ khuyến học tại địa phương quyết định trao tặng học bổng cho A, A rất mừng và hứa ra sức học tập để sau này trở thành công dân tốt, đóng góp cho xã hội.

- Theo em, A đã được bảo đảm thực hiện quyền gì?

- Học tập có phải là nghĩa vụ không? Vì sao?

Câu 6. Em hãy đọc trường hợp sau và trả lời câu hỏi.

  Anh H và chị C cùng làm việc tại cơ quan M. Cả hai đều có những thành tích tốt trong lao động, nhận được sự tín nhiệm của đồng nghiệp và cũng là ứng viên cho vị trí lãnh đạo của cơ quan. Tuy nhiên, khi bổ nhiệm, Phòng nhân sự không bổ nhiệm chức vụ cho chị C với lí do đang nuôi con nhỏ và nhà ở xa.

- Theo em, quyết định của Phòng nhân sự là đúng hay sai? Tại sao?

- Việc làm của Phòng nhân sự đã vi phạm quyền gì theo Hiến pháp năm 2013?

Luyện tập

Câu 1. Em hãy sắp xếp những quyên và nghĩa vụ của công dân theo chủ đề tương ứng.

- Chủ đề:

 + Quyền về chính trị, dân sự;

 + Quyền về kinh tế, văn hoá, xã hội;

 + Nghĩa vụ cơ bản của công dân.

- Quyền, nghĩa vụ của công dân:

 + Học tập;

 + Kinh doanh những ngành nghề pháp luật không cấm;

 + Thực hiện lệnh gọi nhập ngũ;

 + Tham gia bầu cử khi đủ điều kiện;

 + Kết hôn;

 + Tham gia trưng cầu dân ý;

 + Được chăm sóc sức khoẻ;

 + Bảo vệ Tổ quốc.

Câu 2. Em có ý kiến gì về hành vi của các nhân vật dưới đây?

a. Anh A lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự.

b. Chị B tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp.

c. Anh C và chị D mở cửa hàng kinh doanh dụng cụ học tập.

d. Anh D lén đọc nhật kí của em gái.

đ. M chủ động tham gia phong trào giữ gìn vệ sinh đường phố.

e. K chủ động đề nghị gia đình cho mình chọn ngành học khi đăng kí xét tuyển đại học.

Câu 3. Em hãy theo đõi tình huống sau và thực hiện yêu cầu.

Bạn A và bạn B là 2 anh em trai trong một gia đình. Tại địa phương mà 2 người sinh sống hiện đang có đợt vận động nam thanh niên đủ tuổi lên đường nhập ngũ. Biết được thông tin, bạn A nói với anh trai của mình:

- Xã mình đang vận động nam thanh niên đủ tuổi nhập ngũ lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự, em sẽ làm đơn tình nguyện nhập ngũ, anh thấy sao?

Bạn B đáp lời:

- Thực hiện nghĩa vụ quân sự, tham gia bảo vệ Tổ quốc là nghĩa vụ của công dân, em làm vậy là đúng. Chúng ta cùng đi khám sức khoẻ để nhập ngũ nhé!

Khi biết được tin bạn A và bạn B đều muốn lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự, gia đình rất ủng hộ vì đây là nghĩa vụ của công dân đối với Tổ quốc.

- Em hãy chia sẻ quan điểm của mình về việc làm của bạn A và bạn B.

- Cho biết những việc làm thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân phù hợp với lứa tuổi học sinh phổ thông.

Vận dụng

Em hãy thiết kế một áp phích tuyên truyền về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân theo Hiến pháp năm 2013.